×

Kuriozitete

Kuriozitete

· 60 · 23044
Gjumashi
ne: 07-07-2004, 00:02:11
--Edituar--
« Editimi i fundit: 18-04-2005, 18:42:25 nga Gjumashi »
milanisti
#1 ne: 08-07-2004, 00:43:35
Portier apo sulmues
Portieri Jose Luis Chilavert shenoi 49 gola gjatendeshjeve neklubin e tij dhe ekipit kombetar ndermjet Korrikut 1992 dhe Marsit 2000.

Substanca mee embel
Thaumatin, njeprotein, i cili fitohet nga mbeshtjellesi i fares senjebime tequajtur Thaumatoccocus danielli eshte61.500 heremee embel se sheqeri i zakonshem. Kjo bimerritet nedisa vende teAfrikes perendimore.

Tranzistori mei vogel
Firma Lucent Technologies neMurray Hill, New Jersey (USA), urdheroi me15 Nentor 1999 zhvillimin e njetranzistori me njegjatesi prej vetem 50 Nanometrash, d.m.th. 1/2000 pjesee trashesiseseflokut tenjeriut. Kjo pjesequhet edhe "tranzistori vertikal" pasi qetegjitha pjeset e saj janeterradhitura nenjepllakez silikoni dhe rryma rrjedh nedrejtim vertikal

Mjekra mee gjate
Me rastin e vdekjes seHans Langseth nevitin 1927 neKensett (USA) mjekra e tij kishte njegjatesi rekorde prej 5,33 m.


Pop-grupi i njohur suedez ABBA i formuar me1972 neStokholm debitoi nevitin 1970 nen emrin Festfolk nenjeRestaurant neGÃteborger. Pas dy vitesh, pra me1972 mori emrin e ri nga inicialet e anetarve tegrupit: Agnetha FÀltskog, Benny Andersson, BjÃrn Ulvaeus dhe Anni-Frid (Frida) Lyngstad.


Helikopteri mei vogel neboteishte njeulesi Seremet WS-8 i cili u prodhua me1976 neDanimarke. Ai kishte njemotor me 26 KW dhe peshonte pa ngarkese53 kg. Rotori i tij kishte njediameter prej 4,5 m.

Shkencetaret e "Oak Ridge National Laboratory" neOak Ridge, Tennessee (USA) nePrill 1996 me ndihmen e njesuperperquesi arriten rrymen metefortetetegjitha kohrave : 2 milion Amper/cm². Rryma per nevoja shtepiake ka njeforceme nen 1000 Amper/cm².

Protesta mee madhe kunder luftes u mbajt me15.11.1969 neWashington D.C. (USA) ku moren pjeserreth 600.000 pjesmarres tecilet protestuan kunder vazhdimit teluftes seamerikaneve neVietnam.

Arusha e bardhemund tenotoj panderprerederi 100 km.

Rekordin boteror neqendrim nenjekembee theu Arulanantham Suresh Joachim nga Sri Lanka prej 22.05.1997 deri me 25.05.1997 duke qendruar 76 oree 40 minuta.

Me 9.06.1996 Walter Arfeuille (Belgjike) terhoqi me dhembe8 vagonetreni mbi hekurudhe, me njepeshegjithsejt 223.880 kg nelargesi prej 3,2 m.

Me17.12.1998 kinezi Li Jian Hua neemisionin televiziv Guinnes World Records: Primetime ngriti me vesh peshen 50 kg (tjegulla ndertimi telidhura bashkedhe tekapur neveshin e tij).
Kenguri mei madh (Macropus rufus) neAustralineqendror e, -jugore dhe ate-lindore, plotesisht i drejtuar eshte1,80 m i larte, dhe gjatesia e pergjithshme (megjithebisht) eshte2,85 m. Pesha e tij rreth 90 kg.

Kilauea neHawaii (USA) eshtevullkani meaktiv nebote. Qenga viti 1983 eshtepanderprereakt iv dhe vjell 5 m³ llavenesekonde.

Amerikanja Janice Deveree nevitin 1884 kishte mjeker me gjatesi 36 cm.

Personi mei vjeter i tegjitha koherave, me datelindje tevertetuar, ishte franqezja Jeanne Louise Calment. Ajo u lind me21.02.1875 dhe vdiq me04.08.1997 neArles teFrances nemoshen 122 vjeqare.
Binjaket meterendeneboteishi n Billy Leon dhe Benny Loyd McCrary, alias McGuire, nga Hendersonville (USA) tecilet u linden me7.Dhjetor 1946. Deri nemoshen 6 vjeqare kishin shtat normal. NeNentor 1978 Billy peshonte 337 kg. ndersa vellau i tij Benny 328 kg. Billy vdiq neKorrik 1979.

Zbuluesi i parei phonograph-it (gramophonit temevonshem) ishte amerikani Thomas Alva Edison nevitin 1877, i cili kishte planifikuar tezbuloj njeinqizues diktimi per punenezyre. Phonographi i asaj kohe kishte formecilindri, deri nevitin 1887 kur zbuluesi gjerman Emile Berliner zbuloi pllake-phonographin (gramophonin) i cili i zhvillua nenjemedium artistik.

Gjurmimi mei madh i arit ndodhi neSH B A, ku me24.01.1848 njepronar i njepuntorie tedrurit dhe shoku i tij, neSacramento (sot California) zbuluan ar. Njevit mevonee vershuan mbi 80 000 gjurmues tearit teashtuquajturin forty-niners neketeregjion. Nevitin 1853 numri i tyre arri mbi 250 000.

Marilyn Monroe, gjegjesisht Norma Jean Mortenson, legjendee filimit, muzikes dhe bukurise, e lindur me01.06.1926, nefemijerinee saj nderroi 12 familje perkujdesese

Kinezet si Antibiotik natyror metemiree perdorin kivi-n? (Kivi e forcon sistemin e imunitetit duke i shumuar qelizat mbrojtese deri nedymbedhjetehere)

Ushtari japonez Teruo Nakamuro 30 vjet mbas perfundimit teluftes (i cili u gjet nepyjet e pashkelura) nuk dinte asgjeper perfundimin e luftes.

Kafepiresit mendojnemeshpejtedh e veprojnemelogjikish t se ata qenuk e perdorin kafe-ne.

« Editimi i fundit: 06-12-2004, 15:57:15 nga Gjumashi »
milanisti
#2 ne: 08-07-2004, 20:38:28
Sikur nga te gjithe ujerat e deteve dhe oqeaneve te nxirrej kripa,me te do te mbulohej gjithe siperfaqja e tokes sone me nje shtrese prej rreth 130 metrash.



Jupiteri eshte aq i madh sa qe mund te zinte brenda tij te gjithe planetet e tjere..



dielli mund te nxere brenda tij nje milion Toka.



grimcat e hekurit te gjetura ne Hene dhe te sjella ne Toke kane nje veti te veqante, ato nuk ndryshken



ne Italine mesjetare puthjet nuk mund te merreshin ose jepeshin thjeshte. N.q.s. nje burre e nje grua shiheshin ne publik duke u perqafuar ata ishin te detyrurar te martoheshin.



floket dhe thonjte vazhdojne te rriten edhe mbasi njeriu ka vdekur



20% e energjise se trupit perdoret nga truri



ne Detin e Vdekur per shkak te perqindjes se larte te kripes nuk ka qenie te gjalla.



pergjate 75 vjetesh jete kalon me teper se 30 ton ushqim dhe 50 000 litra leng neper zorre.



i pari qe ka filluar sherbimin postar ka qene Muavi Ibn Ebu Sufjan. Sherbimi postar behej me kuaj dhe me deve.



ne shekullin e X, Raziu beri operacionin e pare me qepje, ku pejte e nevojshem i pergatiti nga zorret e kafsheve.



portreti i Raziu, mjek dhe filozof i degjuar arab, i cili u be i degjuar sidomos me vepren e tij "Kitabul Havi", mbahet akoma i varur ne Universitetin e Prixhetonit.



mjeku musliman Eraziu i njohur ne Evrope si Razes ka shkruar 220 vepra mjekesore ku disa prej tyre jane Enciklopedi.



ne qytetin e Hamburgut ne Gjermani ka 27 xhamia.



ne Rome ndodhet xhamia me e madhe ne Evrope.



per here te pare koncepti i sinusit dhe i kosinusit ne trigonometri eshte fytur nga shkencetari arab Batani. Tabelen e pare te sinuesve e beri Hasan El-Marakeshi me 1299.



ne vitin 1957 mbreti i Frances Henri i III themeloi ne Paris katedren e gjuhes arabe qe te lehtesoje zhvillimin e studimeve mjeksore.



Sinani, arkitekti i madh shqiptar (1489 - 1588) gjate gjithe jetes se tij ndertoi jo me pak se 355 ndertesa apo komplekse: 81 xhami te medha 50 dhoma faljeje, 62 medrese, 19 mauzoleume, 17 tregje, 3 spitale dhe 7 ujesjedhesa. Kryevepra e tij eshte Xhamija Selimije e ndertuar ne vitin 1522. Ne baz te projekteve te tij ndermjet vitit 1609 dhe 1617 u ndertua Xhamia Blu.



thuhet se ne Kostarike eshte zbuluar nje majmun me gjatesi 4.3 metra. Sipas ketij zbulimi del se Kin Kongu i njohur ne film mund te kete qene i vertete !!



televizioni i pare u zbulua nga J. L. Bajd, me 1928.



automobili i pare u konstruktua nga Karl Benz me 1885.



vellezerit Orvil dhe Virbur Urajt, me 17 dhjetor te vitit 1903 te paren bene fluturimin me aeroplan motorik ne Kiti Hejk te SHBA-ve.



telefonin e pare e zbuloi Aleksander Graham Bell, me 1875.



qyteti me i madh ne bote eshte Meksiko Siti dhe ka mbi pesembedhjete milione banore.



oqeani me i madh eshte Paqesori. Siperfaqja e tij eshte 179.680.000. km. katrore kurse oqeani me i vogel eshte Oqeani i Ngrire i Veriut qe ka 14.090.000 km. katrore.



gadishulli me i madh ne bote eshte ai i Arabise, me siperfaqe 2.730.000 km. katrore.



thellesia me e madhe ne bote eshte ne ishujt Mariana, e quajtur Çalenger. Kjo thellesi arrine ne 11.033 metra.

ndersa ishulli me i madh ne bote eshte Grenlanda me siperfaqe 2.175.600 km. katrore.



Pika me e larte ne bote eshte Mont Everest. Lartesia e saj arrine ne 8.848 metra. Per here te pare e pushtuan alpinistet e Zelandes se Re, me ne krye Edmund Hilarin, me 29 maj 1953.



nervi optik i syrit perbehet prej 500 mije fijesh te cilat nese renditen njera pas tjetres do te arrijne gjatesine 60 kilometra.



ne mjedisin e hapur kur nuk fryejne ererat, zeri i njeriut mund te degjohet 200 metra larg.



grate e fisit Bambara te cilet jetojne ne Senegal, tere trupin e lyejne me balte te kuqe.



skandinavet dikur kan prodhuar litare shume te forte duke shfrytezuar rrenjet e drunjeve sidomos te pishes.



ne vitin 1795 nje nenpunes ne Berlin te parit i lindi ideja qe shtepite ne qytet te shenoheshin me numra, kurse emerimi i rrugeve eshte bere shume me vone.



vendasit nga ujdhesa Bolia ne Indonezi gjate levrimit te ares ia qesin rreth qafes kaut thesin e mbushur me gure te rende ne menyre qe t'ia ndalojne shpejtesine gjate levrimit



piktori i njohur Leonardo da Vinqi ka qene shume i fuqishem, ai ka mundur me duar te kepus pacomoin e hekurit.



sipas shkencetareve amerikane, Hena qdo nje mije vjet largohet nga Toka per 20 metra per shkak te dobesimit te fuqise terheqese te Tokes - gravitacionit.



ezkimezet kur e leshojne shtepine patjeter e rrezojne se paku nje pjese te shtepive te tyre te ndertuar prej akulli ne menyre qe ajo te mos behet strehim i shpirtrave te keqinj.



fjala e pare e transmetuar nepermjet telefonit eshte "Uaston hajde ketu - me duhesh" dhe eshte then nga shpikesi i telefonit Aleksander Graham Bell qe therriste ndihmesin e tij Uaston. Ai e mori patenten e telefonit me numer 174465 ne vitin 1876



njeriu me shtatin me te larte ka qene austriaku Frederik Vinkelmeir,qe ka jetuar ne shek.VII.Ai ishte 2.78 m i gjate.Gruaja me e gjate e te gjitha kohrave ka qene gjermania Mariane Wehler me gjatesi 2.55 m.Njeriu me i shkurter ka qene Xhin Vorenburgu me gjatesi 45 cm dhe konkurrentja e tij Halami Aqube Ton Sinai me gjatesi vetem 38 cm.



zakonisht nje njeri ka ne koke rreth 100.000 qime floku.Tek flokekuqte kjo shifer arrin ne 90.000,te bjondet ne 140.000 dhe tek brunet dicka ne mes te ketyre dy shifrave. Mesatarisht,cdo dite bien nga 50 deri ne 100 fije floku.



thellesia me e madhe e deteve dhe oqeaneve ndodhet ne pjesen perendimore te Oqeanit Perendimor dhe arrin ne 11030 metra.



per te prodhuar nje kilogram mjalte,nje blete i duhet te thithe nektarin e 12 milion luleve dhe per kete te pershkoje nje rruge me gjatesi rreth 300.000 kilometra.



ne cdo liter uje te siperfaqes se detit ka mesatarisht rreth 10.000 gjallesa,ne 100 metra ka 3.000 dhe ne 5.000 metra ka mesatarisht 15 gjallesa.



elefantet i tremben lepujve dhe qenve qofshin keta edhe te vegjel.



bleta eshte i vetmi insekt i zbutur nga njeriu.



Kanguru (Kengur)

Kur u duken per here te pare ne Australi, europianet vune re nje kafshe te cuditshme: ajo ecte me kembet e prapsme ndersa ne bark kishte nje si qese nga nxirrnin koken te vegjlit.

-C"eshte kjo? - i pyesnin ata indigjentet.

-Kan-gu-ru - pergjigjeshin ata.

Qe nga ajo kohe kafsha e quditshme u quajt kanguru. Kur me vone studjuan gjuhen vendase, evropianet mesuan se fjala "kanguru" do te thot "nuk kuptoj".



ne shoqerine e sotme njerezore fliten 2796 gjuhe te ndryshme.Ato ndahen ne 11 grupe kryesore dhe 50 grupe (gjuhesh te vogla). Njerezit qe flasin keto gjuhe perdorin rreth 8000 dialekte



mendohet se qe nga krijimi i shoqerise njerezore ne bote kane jetuar mbi 80 miliard njerez.



Lotet e krokodilit

Prej kohesh njerezit kishin vene re se krokodilet pasi hanin gjahun e kapur ne ujin e detit fillonin e lotonin. Kjo dukuri te linte pershtypjen se kjo kafshe qante prene e ngrene. Prandaj dhe lindi shprehja "lotet e krokodilit" qe personifikon hipokrizine e njerezve te ligj. E verteta eshte se krokodilit nuk i vjen keq per kafshen e ngrene por eshte gjendra e kripes ajo qe prodhon lotet. Dhe pikerisht pasi krokodili ka kollofitur kafshen se bashku me ujin e kripur fillon veprimin e saj gjendra e kripes qe ndalon sasine e tepert te kripes e cila del jashte ne formen e pikave te loteve.

« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:00:15 nga Gjumashi »
milanisti
#3 ne: 08-07-2004, 22:28:16
Ne 1750 ne bote jetonin rreth 800 milione njerez, ne 1850 nje miliarde me teper dhe ne nje 1950 edhe nje tjeter miliard me teper. Mastaj u deshen vetem 50 vjet per tu dyfishuar dmth. 6 miliarde.

 

---Gjysma e popullsise se botes fiton vetem rreth 5% te pasurise ne bote.

 

 

---Megjithese ne bote ka me shume se 600 milione telefona, gjysma e botes ende nuk ka bere asnje telefonate.

 

 

---Ne Diten e Nenave ne SHBA behen me teper telefonata personale se ne cdo dite tjeter ne çdo shtet tjeter.

 

---1 ne 10 persona ne bote jetojne ne ishull.

 

 

---Ne 1870 ne Londer jetonin me shume Irlandeze sesa ne Dublin.

 

---Mundesia per te te rene rrufeja eshte 1 ne 600,000

 

---Rreth 27% e ushqimit ne vendet e zhvilluara perfundon ne koshat e plerave.

 

---Gjysma e popullise se botes eshte nen moshen 25 vjec.

 

---Ne Perendim njerezit nderrojne shtepi mesatarisht 1 here ne 7 vjet.

 

---Sherbimi Postar i SHBA dergon rreth 43% te postes boterore, ndjekesi me i afert eshte Japonima me 6 %.

 

 

---Ne vendet e zhvilluara % e te rritureve qe martohen ra nga 72% ne 1970 ne 60 % ne 1996. Mundesia per divorcim ne martesen e pare u rrit nga 50% ne 67%. Mundesia per divorcim ne martesen e dyte eshte rreth 10 % me e larte se ne martesen e pare.

 

 

---Mesatarisht ne bote shkohet ne shkolle 200 dite, ne SHBA 180 dite, ne Suedi 170 dite, ne Japoni 243 dite.

 

 

---Qe nga viti 1972 jane prodhuar rreth 64 milione tone kanoce alumin(rreth 3 trilion kanoce). Nese keto do te vendoseshin njera pas tjetres, mund te arrinin deri ne hene rreth 1000 here. Kanoçet e alumint perbejne 1% te materialeve mbeturina.

 

---Me shume se 1 miliard tranzistore prodhohen....cdo sekonde.

 

---Sipas Byrose se mirenjohur ne SHBA Census, 19% e femijeve ne Amerike jetojne ne varferi.

 
---Ne Australi ka me shume se 150 milione dele dhe nje popullsi prej rreth 17 milionesh.

 

---Ne Zelanden e Re ka 4 milione njerez dhe 70 milione dele.

 

---Ne krahun e nje majmuni ka rreth 25 milione qime.

 

---DNA ka nje madhesi prej 1 te mijtat e milimetrit, perbehet prej rreth 200 miliard atomesh dhe permban 1 milion faqe njohuri.

 

---Nje njeri harxhon mesatarisht 3 vjete te jetes ne banjo.

 

---Peshqit e harrojne cdo gje qe ndodhen vetem pas 10 min.

 

---Nje njeri i rritur merr fryme afersisht 25 000 here ne dite

 


---Kompjuterat modern jane ndertuar duke u bazuar ne sistemin nervor, por edhe kompjuteri modern nuk i afrohet as nivelit te nje zvarritesi.

 

 

 

---Mjalti mund te qendroje pa u prishur 3000 vjet dhe per kete arsye dylli i mjaltit perdoret per procesin e mumjazimit.

 

 

---Njeriu me i gjate eshte 2.75 cm

 

---Milingonat e ndjejne termetin qe me pare dhe dalin menjehere nga folete.

 

---Ne fytyren e nje maceje ndodhen 146 muskuj.

 

---Peshkaqenet nuk semuren.

 

---Breshka mund te ece me 10 km ne ore.

 

---Nese do te mund te perdornim 13% te trurit, do te mund te shfaqeshim nga nje vend ne nje tjeter.


---Strucat i kane syte me te medhenj se truri.

 

---Hyrja e folese se milingones drejtohet perhere nga Veriu.,

 

 

---Nese damaret e njeriut do te vendoseshin njeri pas tjetrit do te mund te pershkronin Ekuatorin 2 here.

 

---Formuesi i cmimit Nobel, Alfred Nobel ne fakt ishte nje fabrikator dinamiti.

 

 

---Ivani i IV. i cili erdhi ne pushtet ne vitin 1533 ne Rusi, vrau djalin e vet me pretendimin se synonte ti merrte fronin.

 

---Nje njeriu i duhen 12 vjet per te numeruar nga 1 deri ne 1 miliard. merrte fronin.

 

---Minjte nuk mund te vjellin.

 

 

« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:02:03 nga Gjumashi »
milanisti
#4 ne: 25-07-2004, 09:27:23
Holandezet, njerezit me te gjate ne planet

Holandezet, tashme njerezit me te gjate ne planet, po "hedhin akoma shtat", ndersa shtojne gjithashtu ne peshe. Shoqata per studimin e tregut GfK beri te ditur sot se te dhenat e grumbulluara gjate shtate vjeteve te fundit demostrojne nje kerkese ne rritje per veshje te permasave te medha ne Holande, ku njeriu mesatar eshte rreth 185 cm i gjate. "Holandezet po "hedhin shtat", u shpreh zedhenesi i kesaj shoqate, Koen Snoeren. Holandezet jane afersisht 10 cm me te gjate per sa i perket gjatesise mesatare ne krahasim me britaniket dhe amerikanet, dhe rreth 15 cm me te gjate ne raport me kater dekada me pare. Shoqata GfK mbeshtet studimet e koheve te fundit, perfshire nje studim te kryer nga Organizata Panamerikane e Shendetit, qe i klasifikon holandezet si njerezit me te gjate ne planet. Studjesit ia atribuojne kete nje diete te pasur me produkte bulmeti, nje higjene te mire dhe kujdesit shendetesor.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:08:13 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#5 ne: 02-08-2004, 12:25:21
Nje ilac i ri, qe ndihmon alkolistet te mos fillojne serish pijen pasi e kane lene ate, mund te filloje shitjen deri ne fund te vitit, pas miratimit te ilacit nga zyrtaret amerikane te shendetesise. Ilaci i quajtur Campral mund te mos jete efikas per personat qe vazhdojne te konsumojne ende alkool nderkohe qe ata mjekohen, beri te ditur Administrata amerikane e Ushqimit dhe Ilaceve
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:14:57 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#6 ne: 02-08-2004, 12:26:09
Nje shoqeri boshnjake artizanesh prodhoi nje filxhan gjigand kafeje turke ne bronx, me nje kapacitet prej 800 litrash, dhe mendon ta propozoje per ne Librin e rekordeve Guinness, mesohet sot nga organizatoret. Filxhani u paraqit ne Mostar, ne kuader te ceremonise qe shenon inagurimin e Ures se Vjeter te qytetit te ndertuar ne shekullin e 16-te nga nje arkitekt i famshem turk, e restauruar ne menyre identike pas shkaterrimit te saj gjate luftes se 1992-95 nga forcat kroate te Bosnjes. I larte 1,7 metra, filxhani, qe peshon rreth 40 kilograme, u prodhua per dy muaj dhe respekton linjen e stilit turk te filxhanit te kafese i perdorur tradicionalisht ne Ballkan. Shoqeria e specializuar ne shitjen e kafese qe financoi projektin u kerkoi eksperteve te Guinness-it te garantoje rekordin. Filxhani do te mbushet me kafe te shtunen, gje qe do t'u mundesoje turisteve dhe banoreve te Mostarit te mbushin me pas rreth 8 000 filxhane te tjere, kete here normale, me kafe, njoftuan organizatoret.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:15:50 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#7 ne: 02-08-2004, 12:26:40
Djersitja behet shpesh e bezdisshme,por per ta shmangur pihet shurupi i pergatitur me hudhra te shtypura, para gjumit ne mbremje rreth 2 - 3 luge gjelle. NdÃŒrsa mund te pengojme me sukses djersitjen naten nese lekuren e trupit e ferkojme me leng molle. Ndersa djersitja e kembeve evitohet me anen te patateve, te cilat pasi shtypen lihen te thahen. Masa e thate vendoset ne nje pece dhe mbeshtillet per 24 ore. Vapa e veres dhe ushtrimet energjike shkaktojne djersitje, por studimet e koheve te fundit sugjerojne se djersa mund te shkaktohet nga nje faktor tjeter qe nuk ka lidhje me temperaturen e larte. Studiuesit japoneze mendojne se receptoret e muskujve qe ndjejne levizjet ndikojne ne djersitje. Shkenctaret nga Hong Kongu, kane ndertuar nje robot, i cili jo vetem se leviz dhe duket si njeri, por ai edhe djersitet. Fjala eshte per nje robot i cili iu eshte dedikuar dizajnereve te rrobave, i cili do te sherbente per modelet e reja te rrobeve te cilet do te perdoren per kushte ekstreme. Ky robot u quajt Walter dhe kushton 13.000 dollare, kurse djersitja simulohet nepermjet vrimave neper trup nga edhe del lengu.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:17:33 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#8 ne: 02-08-2004, 12:27:52
Po jetojme ne mijevjecarin e inteligjences. A eshte e mundur te programohet nje femije, para se te linde duke percaktuar fillimisht shkallen e inteligjenes. Qeveria amerikane jep cdo vit 500 milion dollare per nje program studimesh qe nxjerr ne pah te dhena mbi gjeninjte. Nje dileme shqeteson studiuesit : Si eshte e mundur qe me shume gjeninj lindin ne Bullgari, krahasuar me pjesen tjeter te botes. Perse talentet e matematikes jane shpesh miope ose majtashe ? Perse femrat gjeni jane kaq te rralla. Flet neurologu Roger Vigouroux, i cili shpjegon se gjenialiteti nuk lidhet me trashegimine familjare. Mozarti per shembull, pa dyshim ka lindur i tille, por ka edhe te dhena te tjera qe tregojne se shume prej tyre jane bere gjeninj, duke jetuar ne boten e artsiteve. Ai shpjegon se ne kerkimet e tij shume prej tyre formohen, sic eshte fjala Çajkovski, i cili ndryshoi drejtimin e rrjedhes se tij te jetes kur ishte ne moshe te pjekur.
Çfare ndryshimi ka midis gjeninjve dhe njerezve me inteligjence normale ?
Natyrisht, jo pesha e trurit te tyre. Anatoli Frans fitues i cmimit nobel ne Leterisi, kishte me pak materie gri se nje njeri normal, pothuajse nje kilogram tru, kunder nje e gjysem qe ka nje homosapiens. Edhe nese ka raste si ai i prezantuesit anglez Oliver Cromuell ose i poetit Bajron qe duket se demostrojne te kunderten. Dy kilogram tru ka secili. Gjeniu varet pak a shume nga organzimi i neuroneve qe ka ai ne tru. Nuk funksionojme asimetrikisht : pjesa e majte e trurit pergjigjet per gjuhen, ndersa pjesa e djathte udheheq intuiten, emocionet, analizat vizive-hapinore. Ështe pare qe hemisfera e majte e arstisteve, ajo pjese qe udheheq gjuhen, eshte ndryshe gjysma e burrave normale. Truri i tyre eshte me simetrik, dy hemisferat jane shume te ngjahsme me njera tjetren. Dhe dicka tjeter kurioze, sic dihet tek mengjerashet, Specifika e dy hemisferave eshjte e kundert, sepse jane me te rralla, sic eshte rasti i Leonardo Da Vincit. Keto jane procese qe vijne ne jetes ne muajin e gjashte te shtatzanise, ku nje sekrecion i forte hormonesh mashkullore stimulon zhvillimin e trurit.
Pra eshte gjeninjte lindin dhe nuk behen ?
Zakonisht nje talent behet i dukshem shume heret dhe kjo duket se verteton ate qe thuhet se gjeninjte lindin. Kur ishte kater vjec Mozarti degjonte te motren kur luante ne violoncel dhe me pas i riprodhonte te gjitha ne kujtese. Ndersa Shopen, kompozoi polken e tij te pare, kur ishte 6 vjec, midis 9 dhe 14 vjec Sergej Prokofjev, shkruajti kater opera. Kompozitori francez Hektor Berlioz, ishte i destinuar nga familja e tij qe te behej mjek, piktori i madh Henri Matis, djali i nje tregetari dritherash, nuk u ndikua fare nga prinderit apo Çajkovski, hyri ne koservator kur ishte 22 vjec nderkohe qe me pare studionte Jurisprudence.
Ka ndryshime midis gjeninjve te sekseve te ndryshme ?
Ekzistojne ndryshimie te vogla anatomike midis trurit te femrave dhe meshkujve, por burrat gjeninj, kane aftesi me te medha sidomos nga ana vizive, nuk duhen harruar emra te tille si : piktoret, Berthe Morisot dhe Suzanne Valadon, kompozitoren Germaine Taillefer, shkencetaren Marie Curie, George Sand, Simone de Beauoir, Margarite Duras.
Por kur plaken, a humb gjenialiteti ?
Jo. Mjafton te kushtosh shembujt e gjeninjve te tille si piktori Jean Auguste Ingres i cili piktoroi kryevepren e tij â€Å“Banjoja turke” kur ishte 83 vjec, apo rasti i Jean Batiste Corot qe 75 vjec pikturoi katerdalen Sens, ndersa Joseph Haydan, nuk ishte me djalosh kur kompozoi â€Å“Stinet”. Humbja e neuroneve eshte evidente, pas moshes 20 vjecare, por kjo nuk do te thote se ato nuk gjenerohen serish gjate pleqerise.
Si lind nje veper arti tek gjeninjte ?
Nuk mund te behen supozime. Por nga studimet qe kam bere kam vene re se asnje artist nuk e ka te fiskuar vepren e tij te artit ne tru ashtu si flitet zakonisht. Sigurisht aty ka pjese te ndryshme te kesaj vepre, por ajo piqet ngadale, duke lindur ne kete menyre nje objekt i cili eshte krejt i ndryshem nga ai qe mund te jene nxitur ata. Mos harrojme, embrioni i nje vepre arti mbetet e pavdekshme ne tru.
Pra nuk ekziston ne tru nje veper arti ideale ?
Kurre. Madje edhe kur frymezohemi nga dicka ato hyjne ne fuksionet celebrale tamam si nje loje. Me pas jane emocionet, ato qe latojne idene e nje vepre arti duke e sjelle ne formen me ideale. Idealja asnjehere nuk mund te realizohet qind per qind ne telajo, pentagrame apo leter, kjo eshte filozofi e njohur tashme.
A mund ti edukosh femijet per tu bere gjeninj ?
Jo qind per qind. Por eshte e rendesishme, qe gjate moshes 3 deri ne 7 vjec, femijet jane te afte te riprodhojne ne menyre fantastike gjithcka qe ndodh per rreth dhe truri i tyre ka nevoje per nje fiskulture te ngjashme. Te degjoje muzike, te shikoje piktura ose te merret me lodra qe lidhen me ndertimin, duke zhvilluar kreativitetin. Prinderit duhet te perfitojne nga kjo periudhe, por pa e tepruar. Nuk duhet qe femijet te rrezikojne nje fat te ngjashem me ate te vogelushit Mozart.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:18:40 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#9 ne: 02-08-2004, 12:28:24
Nje gjen i rendesishem per zhvillimin e syrit mund te jete edhe pergjigja ndaj miopise, bene te ditur shkencetaret britanike. Sipas tyre, ky zbulim perforcon mendimin e shumedebatuar se disa femije jane te prirur qe nga lindja te jene me te prekshem nga miopia dhe se leximi apo puna e tepert ndikon te zhvillimin e saj.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:20:09 nga Gjumashi »

  • Postime: 1283
  • Gjinia: Femer
Zhade
#10 ne: 02-08-2004, 12:28:59
Nje vazo prej qelqi, qe i perket periudhes se mesjetes eshte ne proces restaurimi ne Laboratorin e Konservimit dhe Arkeometrise ne Tirane. Vazoja e zbuluar ne rezidencen e princ Vidit (nje aristocrat austriak, ish-kreu i shtetit shqiptar ne vitin 1914), ne qytetin e Durresit, mendohet te jete prej qelqi venecian. Ajo eshte zbuluar nga arkeologu Afrim Hoti, gjate germimeve ne qytetin e Durresit, tre vjet me pare. "Vazoja u gjend ne 1 meter e 10 cm thellesi nen toke, ne formen ne grumbullin e 250 copave te permasave te ndryshme", tha i ketij Laboratori, Frederik Stamati. Ajo ka formen e nje poci me qafe te gjate deri 30 cm dhe me fund te sheshte, e cila ne teresi arrin 45 cm. Ne pjesen e jashtme eshte e zbukuruar me disa vija vertikale, me rreth 8 milimeter distance nga njera-tjetra, te cilat jane dy tipesh; njera eshte vije e holle qelqi dhe tjetra eshte qelq i perdredhur. Keto shirita te vijezuara, qe nga gryka zgjerohen ne siperfaqe te vazos dhe bashkohen ne fund te saj. Analizat e vazos jane realizuar me optike, spektroskopi te fluoreshences se rrezeve x (iks) dhe mikroskopi elektronike nga Laboratori i Konservimit dhe Arkeometrise, Instituti i Fizikes Berthamore ne Tirane dhe Departamenti i Fizikes prane Universitetit "Aristotel" ne Selanik (Greqi), tha Stamati.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 16:21:05 nga Gjumashi »

  • Postime: 331
redman
#11 ne: 08-08-2004, 09:15:34
...nuk e kisha lexuar...
KOMPLIMENTA  per  gjumashin&zhade!
ishin vertet te bukura.
suksese

  • Postime: 553
atman
#12 ne: 11-08-2004, 07:43:55
Perse "JAPONI" dhe "NIPPON"?

Kuptohet qe ben fjale per Japonine dhe dy menyrat se si thirret ajo sot ne bote. Mendoj se pak veta e dine se cila eshte prejardhja e ketyre dy emrave.
 
Kinezet e lashte, (antike) i quanin banoret e ishujve "WA" qe do te thote i "vogel" ose "xhuxh".

Kur banoret e ketyre ishujve(arkipelagut qe permbledh ishujt e Japonise) u bashkuan per te formuar nje perandori, gjeja e pare qe deshironin te benin ishte te zhduknin epitetin perbuzez kinez dhe te njiheshin me nje emer tjeter, me te denje.

Keshtuqe, rreth shekullit te VII te eres tone, pershtaten nje emer te ri qe do te thote: "Vendi nga ku lind dielli", natyrisht shpresonin qe duke u thirrur ne kete menyre, te siguronin nje prestigj me te madh ne syte e kinezeve. Ne gjuhen kineze keto fjale, pra: "Vendi nga ku lind dielli" shqiptohen dhe shkruhen - "JIH - PEN" - ndersa ne gjuhen japoneze shqiptohet dhe shkruhet: "NIH - PEN"

Keshtuqe emri JAPONI eshte shqiptimi kinez qe e solli Marko Polo ne shekullin e XIV, ndersa NIPPON  eshte trashegimia japoneze qe do te thote "VENDI NGA KU LIND DIELLI".
« Editimi i fundit: 11-08-2004, 07:46:46 nga atman »

  • Postime: 44
Coli
#13 ne: 12-08-2004, 04:26:29
Agresiviteti tek djemte shfaqet kryesisht ne formen e dhunes fizike, kurse tek vajzat,taktikat jane me shume psikologjike dhe emocionale. Thuhet se kur vajzat hyjne ne moshen e adoleshences, fillojne tekene me shume frike dhenakth, ku perfshihet dhe nakthi se si iu duken ato djemve. Ato konkurojne me njera tjetren vetem me fiqine qe ka bukuria e tyre. Nese dikush eshte me e bukur se tjetra, agresiviteti i tyre konsiston ne shpifje, thashetheme dhe shikime te vrenjtura.. :???



« Editimi i fundit: 02-10-2004, 20:59:11 nga Berni »

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#14 ne: 30-09-2004, 21:33:37
Jeta ne Toke ka filluar para 3,4 miliarde vjetesh

Jeta ne Toke, ne formen e mikrobeve, ka filluar para mbi 3,4 miliarde vjet, qe do te thote 16 milione vjet para asaj qe eshte pranuar nga te gjithe, njoftojne shkencetaret e revistes britanike "Nature" qe do te botohet neser. Analizat e koralit Buck Reef Chert te Afrikes se Jugut, qe daton 3,416 miliarde vjet perpara, tregon se ai ishte formuar nga shtresa sedimentesh klasike dhe se shumica e lendes qe permban karbon kishte si origjine organizma fotosintetike. Autoret e kesaj analize, Michael Tice dhe Donald Lowe, te universitetit Stanfordit, vleresojne se ajo (analiza) do t'i jape fund debatit per daten e origjines se jetes ne Toke.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 21:56:41 nga Gjumashi »

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#15 ne: 30-09-2004, 21:35:45
Kanabisi ndihmon ne kurimin e sklerozes multiple

Kurat me baze kanabisi mund te kene rezultate me afatgjata per pacientet me skleroze multiple, deklaruan sot shkencetaret. Rezultatet e nje studimi te shkurter 15-javor te kryer tek paciente me skleroze multiple te publikuara vitin e kaluar ishin te paplota, pasi megjithese pacientet deklaruan se kishin pasur lehtesime ne clirimin e muskujve te kontraktuar, ngurtesine dhe levizshmerine, zbulimet nuk mund te konfirmoheshin nga fizioterapistet. Por mjeku John Zajicek prane shkolles mjekesore "Peninsula Medicak School" ne Universitetin Exeter dhe Plymouth ne jugperendim te Anglise, i cili drejtoi studimin deklaroi gjate nje konference se rezultatet tregonin se personat qe e vazhdonin kuren per nje periudhe njevjecare kishin me shume raste per
permiresim.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 21:57:38 nga Gjumashi »

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#16 ne: 30-09-2004, 21:37:35
cdo 40 sekonda ndodh nje vetevrasje

cdo 40 sekonda ndodh nje vetevrasje ne bote, apo rreth nje milione te tilla ne vit, dhe kjo shifer ka te ngjare te rritet ne dy dekadat e ardhshme, u shprehen eksperte nderkombetare te shendetit. Megjithese meshkujt rreth moshes gjashtedhjetevjecar e,mosha e pensionit, pa dyshim qe ka te ngjare te vdesin nga shkaqe natyrale, numri i vetevrasjeve ndermjet grupmoshave 15 dhe 29 vjec po rritet, kryesisht per shkak te posedimit te armeve, u shprehen ekspertet ne nje konference shtypi. "Vetevrasja eshte nje problem i madh i shendetit publik dhe ze 1,5 per qind te kostos se pergjithshme te semundjeve ne shoqerine boterore", deklaroi Jose Bertolote, spedialist i shendetit mendor ne Organizaten Boterore te Shendetesise. "Por, kjo dukuri mund te jete e parandalueshme ne rast se publiku do te ndergjegjesohet per problemin dhe ne rast se qeverite, do te demostrojne vullnetin politik per ta trajtuar ate", deklaroi Lars Mehlum, president i Shoqates Nderkombetare per Parandalimin e Vetevrasjes me qender ne Paris. Mehlum, profesor i psikologjise ne Universitetin e Oslos ne Norvegji, u shpreh se studimet e kryera ne shume vende, tregonin se kufizimet lidhur me perdorimin e armeve te zjarrit, vecanerisht te te rinjte, sillnin pakesime te numrit te vetevrasjeve.

« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:01:15 nga Gjumashi »

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#17 ne: 30-09-2004, 21:41:12
Numri i 100-vjecareve vazhdon te rritet me shpejtesi ne Japoni

Fundi i shtatorit, numri i japonezeve qe jetojne mbi njeqind vjet do ta kaloje shifren rekord prej 23 000, qe do te thote nje rritje prej 12 per qind ne krahasim me vitin e kaluar, nje shenje tjeter spektakolare e plakjes se shpejte te popullsise se arkipelagut, njoftoi sot Ministria e Shendetesise. Ka 12 vjet qe numri i njeqindvjecareve rritet cdo vit me mbi 10 per qind, saktesoi Ministria. Grate perbejne shumicen (85 per qind) te personave njeqindvjecare, sipas statistikave. Japonia eshte vendi qe numeron me shume persona te kesaj moshe ne bote. Arkipelagu eshte gjithashtu vendi me jetegjatesi me te madhe ne bote: 85 per grate, 78 per burrat, sipas statistikave te vitit 2002. Ne ishulli Okinava, ne jugun e larget te arkipelagut, jeton numri me i madh i njeqindvjecareve (mbi 47 per cdo 100 000 banore). Regjimi tradicional ushqimor (perime dhe peshk), menyra e jeteses (fshatare dhe pa stres), mjedisi (jo i ndotur) dhe faktoret gjenetike jane arsye qe shpjegojne jetegjatesine e madhe ne Okinava, sipas eksperteve. Vitin e kaluar, popullsia e Japonise njohu perqindjen me te vogel te rritjes qe prej vitit 1968.






Australi elektrike me banane te prishura

Nje shkencetar Australian krijoi nje gjenerator elektrik te ushqyer nga banane te prishura dhe po punon per nje projekt te centralit ekologjik qe funksionon me fruta te prishura. Bill Clarke, profesor ne inxhinjeri ne universitetin e Queensland, i la bananet te prisheshin ne ene hermetike dhe perdori metanin e prodhuar nga kalbja e tyre per te ushqyer nje turbine elektrike. Ai deklaroi se e ka pasur idene kur shoqata australiane e prodhuesve te bananeve ka kerkuar ide per perpunimin e bananeve qe nuk shiteshin se ishin shume te vogla apo te prishura. "Ne Quenslanden e veriut, bananet jane te bollshme dhe mund te jene nje burim i shkelqyer i energjise alternative", i deklaroi Clark Agjencise AFP, duke njoftuar suksesin e pervojes se tij. "Megjithate, ne nuk e dime nese bananet jane nje burim energjie rentabel. Kerkimet e mia duhet te percaktojne se sa kohe duhet qe bananet te prodhojne metanin dhe sa metan prodhojne ", shpjegoi ai. Clark theksoi se ne shkurtin e ardhshem, ai do te mund te thote nese bananet jane nje burim energjie fatgjate. Nese do te vertetohet nje rast i tille, industria e bananeve parashikon te ndertoje nje central elektrik alternativ qe te prodhoje energji per rreth 500 shtepi. Megjithate, zbatimet e ketyre kerkimeve do te jene te kufizuara, sepse tashme jane dashur 60 kg banane per te vene ne funksionim nje ventilator shtepie per 30 ore.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:05:10 nga Gjumashi »

  • Postime: 843
  • Gjinia: Femer
ÇAMËRIA
#18 ne: 04-10-2004, 20:23:34
Ne planetin tone jane prodhuar arme berthamore,  te ngjashme me bomben atomike te hedhur ne Jiroshima Japoni.
Nese keto arme do te aktivizohen, planeti yne Toka, permbyset 12-here.


Nje peshk me permasa trupore shume te vogla vetem pak cm. Pirhana,  eshte i afte brenda pak sekondash te sulmoje dhe zhveshe mishin e nje lope duke i lene vetem skeletin(nese preja zhytet ne ujrat e ketij peshku),  dhembet e tij  i perdore si nje sharre elektrike.

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#19 ne: 05-10-2004, 05:09:36
Vrima e ozonit mbi Antarktide sivjet me e vogel

Boshlleku i shtreses se ozonit mbi Antarktide duket se eshte tkurrur ne rreth 20 per qind, ne krahasim me madhesine e tij rekord nje vit me pare, bene te ditur sot shkencetaret neozelandeze. Instituti Kombetar i Kerkimeve Shkencore per Ujerat dhe Atmosferen, njoftoi se perllogaritjet e tij mbeshtesnin te dhenat e satelitit te NASA-s, qe tregon se vrima e ozonit aktualisht eshte rreth 9 milione milje katrore, ne krahasim me 11 milione
milje katrore qe ishte nje vit me pare.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:08:03 nga Gjumashi »

  • Postime: 6540
  • Gjinia: Femer
MistreciaTironse
#20 ne: 05-10-2004, 13:24:11
Nje veze ne dite ndikon ne shendetin e grave

Nje studim beri te ditur se grate, te cilat hane cdo dite veze jane me te rrezikuara nga vdekja sesa grate e tjera te se njejtes moshe. Studiuesit japoneze zbuluan se grate qe konsumonin nje apo me shume veze ne dite ishin me te priruara te vdisnin gjate vezhgimit per 14 vjet sesa grate qe hanin nje apo dy veze ne jave.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:10:18 nga Gjumashi »
milanisti
#21 ne: 08-10-2004, 12:21:38
Grabiten fotografi te Bitellsave qe do t'i dhuroheshin Bibliotekes te Clintonit.

Nje koleksion i fotografive te para te Bitellsave, qe do t'i dhuroheshin Bibliotekes Presidenciale te Clintonit eshte grabitur nga makina e motres se George Harrisonit, beri te ditur policia. Fotografite dhe disa vargje kengesh te grupit legjendar ishin ne nje valixhe te marre nga grabitesit pasi thyen xhamin e makines. "Nuk ka asnje te dhene qe grabitesi apo grabitesit te kishin dijeni se cfare ndodhej ne valixhe", beri te ditur nje polic. "Madje ata mund ta kene hedhur valixhen duke mos kuptuar materialet dhe vleren e tyre", shtoi ai.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:11:34 nga Gjumashi »
milanisti
#22 ne: 08-10-2004, 12:22:49
Pedofili milioner, 3000 viktima ne 40 vjet.

Nje pedofil milioner nga Anglia i pershkruar si abuzuesi me i madh me femijet ne vend mori burgim te perjetshem diten e djeshme. Milioneri 60 vjecar me emrin Goad besohet te kete molestuar 3000 djem te vegjel ne 40 vjet. Te pakten dy nga viktimat kryen vetevrasje. Shume te tjere pesuan trauma duke gjetur prehjen tek droga dhe krimi. Gjykatesi tha qe nuk do te mund te lirohet kurre pasi mbetet nje rrezik i madh per femijet. Viktimat e perversit duartrokiten dje ne sallen e gjyqit ndersa ai u denua me burgim te perjetshem. Hetuesi Martin Meeke tregoi ne gjykate se ai perdorte pasurine e tij per te korruptuar femijet. Ai i perdhunonte ata ne shtepine e tij, ne magazine, makine dhe ne kampingje. Pas perdhunimeve u jepte 10 paunde. Ai kishte lidhje dhe me pedofile te tjere dhe shpesh i perdhunonte djemte bashke me te tjeret. Ai madje i paguante ata qe i prezantonin me femije te tjere duke u dhene 50 paunde, duke blere heshtjen me para ose me kercenimin se do t'u vriste prinderit. Pedofili tregoi me nje ndjenje mburrje para gjykates se kishte abuzuar me 142 djem vetem per nje vit. Nje nga viktimat tha se shpresonte qe Goad te digjej ne ferr. Pedofili ishte denuar tre here me pare qe ne vitin 1965 kur ai kishte filluar sulmet e para.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:12:32 nga Gjumashi »
milanisti
#23 ne: 08-10-2004, 12:24:03
Jeta ne Toke ka filluar para 3,4 miliarde vjetesh.
Jeta ne Toke, ne formen e mikrobeve, ka filluar para mbi 3,4 miliarde vjet, qe do te thote 16 milione vjet para asaj qe eshte pranuar nga te gjithe, njoftojne shkencetaret e revistes britanike "Nature" qe do te botohet neser. Analizat e koralit Buck Reef Chert te Afrikes se Jugut, qe daton 3,416 miliarde vjet perpara, tregon se ai ishte formuar nga shtresa sedimentesh klasike dhe se shumica e lendes qe permban karbon kishte si origjine organizma fotosintetike.
« Editimi i fundit: 06-12-2004, 22:13:52 nga Gjumashi »
milanisti
#24 ne: 10-10-2004, 18:06:00
Sondat e NASA-s ka zbuluar uje në Mars.
Sondat në planetin Mars kanë zbuluar prova të reja se dikur kodrat dhe fushat e Planetit të Kuq (Marsit) kanë pasur sasira të bollshme uji, bënë të ditur dje shkencëtarët pranë Laboratorit Reaktiv të NASA-s. Sondat robotë, të emërtuara Spirit and Opportunity, kanë ekzaminuar që prej muajit janar shkëmbinj dhe terrene në të
dyja anët e Marsit, me qëllimin e zbulimit të të dhënave nëse dikur planeti ka pasur sasira të mjaftueshme uji për të mundësuar zhvillimin e jetës.